Liken Planus

Liken ne değildir? Liken planus sık görülen deriyi, ağız içini veya her ikisini birden etkileyen bir cilt hastalığıdır. Toplumda %1 oranında görülür. Liken planus (LP) anlamak için önce ne olmadığını iyi bilmek gerekir. Liken planus bir enfeksiyon hastalığı değildir. Liken planusun başka bir kişiye bulaşması imkansızdır. Hastalık bir kanser türü değildir, kalıtımsal olarak geçmez ve gıdalarla ilişkili değildir. 

Liken planus nedir?

Liken planus deriyi, ağız içini ve bazen her ikisini de etkileyen enflamatuar bir deri hastalığıdır. Hastalık cinsel bölgelerde de görülebilir. Hastalığın nedeni bilinmemektedir. Bazen kalp, hipertansiyon ve eklem hastalıklarında kullanılan ilaçlara karşı liken planus tipinde reaksiyon gelişebilir. Bu durumda ilaçlar kesildikten bir kaç hafta sonra döküntü gerilemeye başlar. Liken planusu olan kişilerin bazılarında Hepatit C bulunabilir ve Dermatoloji uzmanınız hepatit C araştırmak için bazı kan tahlilleri isteyebilir. Liken planus erkek ve kadınları eşit olarak etkiler ancak en sık orta yaşlarda görülür. 

Deride Liken Planus

Liken planusta deride kırmızımsı, morumsu, çok kaşıntılı, düz yüzeyli kabarıklıklar meydana gelir. 

Vücudun herhangi bir yerinde görülebilmekle birlikte el bileği ve ayak bileği en çok görüldüğü bölgelerdir. Hastalık sırtın alt bölgesi, boyun, bacaklar, cinsel bölge ve nadir olarak da saçlı deri ve tırnaklarda görülebilir. Kalın olan döküntüler özellikle alt bacak ön yüzünde görülür. Su kabarcığı olarak görülmesi nadirdir. Tipik görünümde olan liken planusu tanımak kolayken, bazen biyopsi almak gerekebilir. Bazen derideki liken planus daha az problem yaratır ve tedavi gerekmeyebilir. Bununla birlikte hastaların çoğunda kaşıntı şiddetlidir. Birçok kişide hastalık 2 yıl sürer. İyileştiğinde sıklıkla deride koyu renkli lekeler kalır. Kendiliğinden ortaya çıkabildikleri gibi, kendiliğinden de kaybolabilirler. Ortalama beş hastadan birinde ikinci bir liken planus atağı olur. Liken planus ta kesin bir tedavi olmamakla birlikte, hastalık gerileyene kadar tedavi kaşıntıyı azaltır ve döküntüyü iyileştirir. Her liken planus olgusu birbirinden farklı olduğu için tedavi seçenekleri de birbirinden farklıdır. En yaygın iki tedavi kortizonlu kremlerin ağızdan alınan antihistaminiklerle birlikte kullanımıdır. Her iki ilaçta kaşıntıyı azaltır. Daha şiddetli liken planus olgularında kortizon ağızdan verilebilir. PUVA denilen ultraviyole ışık tedavisi kullanılabilir. 

Saçlı deri tutulumu

Nadiren liken saçlı deride de görülebilir. Bu durum liken planopilaris adını alır. Liken planopilaris görülen alanda kızarıklık, tahriş ve bazı olgularda kalıcı saç kaybı oluşabilir. Liken planus durağan ise hastalığın şiddeti ve dağılımında 1-2 aylık dönemde değişiklik olmaz. Liken planusun sebebini açıklayacak birçok teori olmasına rağmen, dermatologların çoğu bu hastalığın otoimmun olduğunu düşünürler. Otoimmun terimi şu anlama gelmektedir: Hastanın mikroplarla mücadele etmesini sağlayan beyaz küre hücreleri normal deri, ağız içi mukozası, tırnak ve saç hücrelerine saldırırlar Liken planus rahatsız edici ve tedavisi zor bir deri hastalığıdır. Hastalığın şiddeti ve dağılımı birkaç aydan sonra nadiren değişir. Liken planusta tam iyileşme görülmeyebilir. Saçlı deride oluşan liken nedeniyle saç kaybına uğramış hastalarda Nova Hair Folligraft ile saçlandırma yapabilmektedir.

Diyet

Baharatlı gıdalar, domates ve domatesli ürünler, kafeinli kahve ve kola, cips, mısır patlağı, eğer ağız içinde yara var ise liken planusu tetikleyebilir.

Scroll to Top